Tỉnh Lai Châu – miền đất địa đầu phía Tây của Tổ quốc đang tăng tốc tháo gỡ các “nút thắt” về đất đai, rừng và giải phóng mặt bằng cho các dự án lưới điện truyền tải, góp phần đảm bảo an ninh năng lượng, tạo động lực phát triển mới cho vùng Tây Bắc.
Từ những cuộc họp tháo gỡ đến chuyển động thực tế trên công trường
Chiều ngày 18/5, Tỉnh ủy Lai Châu tổ chức hội nghị tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đối với các dự án lưới điện truyền tải đang triển khai trên địa bàn tỉnh do Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia làm chủ đầu tư. Đồng chí Lê Minh Ngân – Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh chủ trì hội nghị, với sự tham dự của lãnh đạo các sở, ngành, địa phương và đơn vị liên quan. Đây là Hội nghị không chỉ bàn thảo về tiến độ đầu tư, mà cho thấy quyết tâm rất lớn của tỉnh Lai Châu trong việc đồng hành cùng ngành điện tháo gỡ những “điểm nghẽn” tồn tại nhiều năm, tạo hành lang thuận lợi để các công trình năng lượng trọng điểm sớm được triển khai đồng bộ.
Trong bối cảnh nhu cầu điện phục vụ phát triển kinh tế – xã hội ngày càng tăng, đặc biệt tại khu vực Tây Bắc – nơi được xác định là trung tâm năng lượng tái tạo và thủy điện lớn của cả nước, việc đầu tư các dự án lưới điện truyền tải không chỉ mang ý nghĩa kỹ thuật mà còn là “mạch máu” thúc đẩy tăng trưởng, thu hút đầu tư và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia. Theo báo cáo tại hội nghị, sau buổi làm việc giữa đồng chí Bí thư Tỉnh ủy và Tập đoàn Điện lực Việt Nam ngày 20/10/2025, Đảng ủy UBND tỉnh đã lãnh đạo UBND tỉnh chỉ đạo các sở, ngành, địa phương tập trung tháo gỡ khó khăn cho 5 dự án lưới điện truyền tải với 8 nhóm kiến nghị của EVN.
Kết quả đến hết năm 2025, toàn bộ 8/8 nhóm kiến nghị đã được giải quyết. Trong đó, hai dự án quan trọng đã hoàn thành đầu tư và đưa vào vận hành an toàn, ổn định gồm: lắp máy biến áp thứ 3 tại Trạm biến áp 220kV Than Uyên và lắp máy biến áp thứ 3 tại Trạm biến áp 220kV Mường Tè. Đây được xem là bước tiến quan trọng nhằm nâng cao khả năng truyền tải điện trong khu vực, giảm nguy cơ quá tải cục bộ và tăng tính ổn định cho hệ thống điện Tây Bắc.
Tại buổi làm việc giữa UBND tỉnh Lai Châu với Văn phòng Ban Chỉ đạo Nhà nước các chương trình, công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành năng lượng ngày 16/4/2026, nhiều khó khăn liên quan đến chuyển mục đích sử dụng rừng, bàn giao hồ sơ đo đạc, bồi thường và giải phóng mặt bằng tiếp tục được đặt ra. Ngay sau đó, UBND tỉnh đã chỉ đạo quyết liệt các sở, ngành và chính quyền cơ sở phối hợp với Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia để xử lý dứt điểm các tồn tại. Chỉ trong chưa đầy một tháng, đến ngày 5/5/2026, toàn bộ các nội dung kiến nghị tiếp tục được giải quyết. Điều này cho thấy sự chuyển động đồng bộ từ cấp tỉnh đến cơ sở trong việc hỗ trợ các dự án năng lượng trọng điểm, nhất là ở địa bàn miền núi còn nhiều khó khăn về địa hình và thủ tục pháp lý.
Đồng hành cùng doanh nghiệp để “khơi thông” dòng điện phát triển
Một trong những vấn đề thường gây chậm tiến độ các dự án lưới điện truyền tải là thủ tục đất đai và giải phóng mặt bằng. Tại Lai Châu, nhiều dự án đi qua khu vực đồi núi, đất rừng hoặc liên quan đến diện tích sản xuất của người dân, đòi hỏi quá trình xử lý phải chặt chẽ nhưng cũng cần linh hoạt và quyết liệt. Tại buổi làm việc với UBND tỉnh ngày 5/5/2026, Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia tiếp tục đề nghị tháo gỡ ba nhóm vấn đề gồm: hoàn thiện hồ sơ xin thuê đất đối với phần diện tích chưa được thuê thuộc Dự án Trạm biến áp 220kV Phong Thổ; giao đất cho Dự án lắp máy biến áp thứ 3 Trạm biến áp 220kV Than Uyên; kiểm kê, lập phương án bồi thường, hỗ trợ phần hành lang an toàn lưới điện của Dự án đường dây 220kV Pắc Ma – Mường Tè.
Ngay sau kiến nghị này, UBND tỉnh đã chỉ đạo các sở, ngành và cấp ủy, chính quyền địa phương phối hợp với Ban Quản lý dự án các công trình điện miền Bắc hoàn thiện hồ sơ theo yêu cầu. Đáng chú ý, cùng ngày 5/5/2026, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 878/QĐ-UBND về việc cho thuê đất để thực hiện Dự án lắp máy biến áp thứ 3 Trạm biến áp 220kV Than Uyên.
Những động thái kịp thời đó không chỉ tháo gỡ khó khăn cho chủ đầu tư mà còn thể hiện tinh thần đồng hành, cải thiện môi trường đầu tư của tỉnh Lai Châu. Theo các đại biểu tham dự hội nghị, việc đẩy nhanh tiến độ các công trình truyền tải điện sẽ tạo tiền đề để khai thác hiệu quả tiềm năng thủy điện của địa phương, đồng thời nâng cao năng lực kết nối lưới điện liên vùng giữa Lai Châu với các tỉnh Tây Bắc và hệ thống điện quốc gia. Đặc biệt, trong bối cảnh nhiều dự án năng lượng mới đang được nghiên cứu triển khai, hạ tầng truyền tải điện càng đóng vai trò then chốt. Nếu “nút thắt” truyền tải không được tháo gỡ, nguy cơ nghẽn công suất, lãng phí nguồn điện và ảnh hưởng đến thu hút đầu tư là hoàn toàn có thể xảy ra. Từ thực tế đó, UBND tỉnh Lai Châu xác định việc đồng hành cùng EVN và Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia không chỉ là nhiệm vụ trước mắt mà còn là chiến lược lâu dài nhằm tạo nền tảng phát triển bền vững.
Quyết tâm tạo hành lang thuận lợi cho các dự án 500kV chiến lược
Phát biểu tại hội nghị, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Lê Minh Ngân ghi nhận và đánh giá cao sự chủ động của Đảng ủy UBND tỉnh, UBND tỉnh, các sở, ngành và địa phương trong việc tháo gỡ khó khăn cho các dự án lưới điện truyền tải trên địa bàn. Bí thư Tỉnh ủy yêu cầu Đảng ủy UBND tỉnh tiếp tục lãnh đạo UBND tỉnh chỉ đạo các sở, ngành, địa phương phối hợp chặt chẽ với Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia để hoàn thiện các thủ tục đầu tư, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các dự án triển khai đúng tiến độ. Đồng thời đề nghị UBND tỉnh có văn bản gửi Tập đoàn Điện lực Việt Nam chỉ đạo Ban Quản lý dự án các công trình điện miền Bắc sớm hoàn thiện hồ sơ xin thuê đất đối với phần diện tích 1.661m² còn lại thuộc Dự án Trạm biến áp 220kV Phong Thổ. Đề nghị Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia sớm hoàn thiện thủ tục để được chấp thuận là nhà đầu tư thực hiện hàng loạt dự án quy mô lớn gồm: Trạm biến áp 500kV Than Uyên và đường dây 220kV đấu nối; Đường dây 500kV Lai Châu – Than Uyên; Đường dây 500kV Than Uyên – Yên Bái; Đường dây 500kV Điện Biên – Lai Châu.
Đây đều là những dự án có ý nghĩa chiến lược đối với hệ thống điện quốc gia, góp phần tăng cường khả năng truyền tải điện từ khu vực Tây Bắc về các trung tâm phụ tải lớn, đồng thời mở ra không gian phát triển mới cho Lai Châu. Mặt khác, tỉnh cũng yêu cầu chủ đầu tư xây dựng phương án chi trả, bồi thường hợp lý đối với các dự án để bảo đảm quyền lợi cho người dân vùng dự án, tạo sự đồng thuận trong quá trình triển khai. Từ những bước đi quyết liệt và đồng bộ thời gian qua có thể thấy, Lai Châu đang chuyển từ tư duy “gỡ khó từng vụ việc” sang chủ động kiến tạo môi trường đầu tư thuận lợi cho các công trình năng lượng quy mô lớn. Khi các tuyến đường dây 500kV chiến lược được hình thành, không chỉ dòng điện được khơi thông mà còn mở ra cơ hội bứt phá cho kinh tế vùng cao Tây Bắc, nơi đang kỳ vọng trở thành cực tăng trưởng năng lượng mới của cả nước./.
Anh Đức – Anh Sơn